Relevante boeken voor jongeren in een voor hen aantrekkelijke stijl zijn de manier om jongeren opnieuw aan het lezen te krijgen. De Duitse auteur Sarah Jäger staat bekend om die eigentijdse, psychologisch gelaagde jeugdboeken. Ze werkte jarenlang als theaterpedagoog en boekhandelaar voordat ze zich volledig op het schrijven stortte. Haar eerdere romans, zoals Nach vorn, nach Süden en Die Nacht so groß wie wir, werden lovend onthaald en vaak genomineerd voor prestigieuze prijzen zoals de Deutscher Jugendliteraturpreis. Hoewel Jäger schrijft voor jongeren, zijn haar verhalen nooit eenvoudig of vrijblijvend. Ze onderzoekt met veel inlevingsvermogen thema’s als identiteit, vriendschap en waarheid – thema’s die ook centraal staan in het pas vertaalde Und die Welt, sie fliegt hoch, in het Nederlands Iets meer zoals een zon.
Contact
Het boek vertelt het verhaal van Ava en Joeri. Twee jongeren, beiden om verschillende redenen opgesloten in hun kamer tijdens de laatste week van de zomervakantie. Ava heeft tien dagen huisarrest, terwijl Joeri, met al zijn angsten en onzekerheden, op zijn kamer zit omdat hij zich nergens anders veilig voelt. Om de tijd te doden, beginnen ze elkaar te appen. Wat begint als vluchtige berichtjes over ijsjes, vogels en kleine alledaagse dingen, groeit langzaam uit tot een intens contact vol spanning, twijfel en verlangen. Via spraakberichten en appjes delen ze stukjes van hun leven, maar al snel blijkt dat Ava niet altijd eerlijk is over wat er echt aan de hand is. De lezer ontdekt, samen met Joeri, dat achter haar woorden meer schuilt dan ze laat blijken. Hun contact wordt steeds persoonlijker, maar ook brozer, en de vraag blijft tot het einde: hoeveel waarheid kan een vriendschap verdragen?
Appjes, spraakberichten en emoji’s
De kracht van dit boek zit in de bijzondere vertelvorm. Jäger kiest ervoor om het hele verhaal op te bouwen uit berichten, spraaknotities en fragmenten van gesprekken. Daardoor krijgt de roman een frisse, hedendaagse toon die perfect aansluit bij hoe jongeren vandaag communiceren. Het laat ook zien hoe communicatie via schermen vaak intiemer is dan je op het eerste gezicht denkt en het legt de kwetsbaarheid van digitale nabijheid bloot: hoe makkelijk we ons verschuilen achter woorden, hoe snel we iets verkeerd begrijpen. De zinnen zijn kort, direct en vaak fragmentarisch, maar juist die schijnbare eenvoud maakt de emoties voelbaar. In een paar regels weet Jäger te tonen hoe een stilte pijn kan doen, en die stiltes komen heel vaak voor in het boek, maar ook hoe een emoji meer zegt dan een hele alinea.
Tegenpolen
Ava en Joeri zijn zorgvuldig uitgewerkte personages. Ava is levendig en grillig, iemand die het leven niet zomaar laat gebeuren, maar er tegelijk geen vat op lijkt te krijgen. Ze vertelt verhalen om grip te krijgen op zichzelf, maar verdwaalt soms in haar eigen leugens. Joeri daarentegen is teruggetrokken en voorzichtig. Zijn angst en onzekerheid maken hem herkenbaar voor lezers die zich weleens buiten de wereld voelen staan. Ze houden elkaar als het ware in balans: Ava duwt, Joeri houdt tegen; zij zoekt licht, hij schuilt voor de zon. Hun gesprekken voelen eerlijk en echt aan, soms schurend, soms ontroerend – net zoals echte gesprekken tussen twee mensen die proberen te begrijpen wat ze voor elkaar betekenen.
Illustraties en vertaling
Iets meer zoals een zon is rijk geïllustreerd door Sarah Maus, wier tekeningen subtiel verweven zijn met de tekst. Ze gebruikt lichte, zachte lijnen die de emoties van de personages versterken zonder ze te overheersen. Soms vult een tekening een stilte, soms verbeeldt ze iets wat de woorden niet durven zeggen. Maus’ illustraties zorgen voor wat ademruimte in het ritme van de appgesprekken en maken het geheel bijzonder mooi uitgegeven.
Ook de vertaling van Mohana van den Kroonenberg verdient lof. Het is niet eenvoudig om de juiste toon van appjes zomaar te vertalen. Van den Kroonenberg weet echter de losse, spontane toon overtuigend naar het Nederlands over te brengen. De vertaling klinkt natuurlijk, nergens stroef of geforceerd, en behoudt ook het juiste ritme. De nuances in taalgebruik – aarzelingen, grapjes, kleine misverstanden – blijven intact, wat essentieel is voor een boek dat volledig draait om communicatie en de breekbaarheid daarvan.
Iets meer zoals een zon is een ontroerende en actuele jongerenroman die op vele vlakken overtuigt: zowel vorm, inhoud als emotionele diepgang zitten goed. Het verhaal toont hoe moeilijk het is om echt eerlijk te zijn – tegenover jezelf én tegenover iemand anders – en hoe de digitale wereld tegelijk verbindt en vervreemdt. Jäger schrijft met veel empathie, zonder te oordelen, en haar personages blijven lang nazinderen. Voor wie houdt van boeken die experimenteren met vorm en tegelijk iets wezenlijks vertellen over menselijk contact, is dit een absolute aanrader.
